11 wereldberoemde Nederlandse uitvindingen

Ten opzicht van andere landen is Nederland in formaat niet groot. Maar man, wat zijn wij innovatief! De wereld kent onze wereldberoemde Nederlandse uitvindingen, maar ken jij ze ook? Onderstaand licht ik er 11 uit die je direct toe kan passen als ‘smalltalk’ op feestjes en etentjes.

01 Microscoop

In 1595 vond Antoni van Leeuwenhoek de Microscoop uit. Het mooie aan Antoni is dat hij helemaal geen uitvinder was. Voordat hij de grondlegger van de microbiologie werd (1632-1723), was hij een lakenkoopman met een opleiding als kassier en boekhouder. Hij haalde geen voldoening uit zijn werk en leerde zichzelf in de avonduren glasblazen, slijpen en polijsten. Hiermee heeft hij uiteindelijk lenzen ontwikkeld die hij achter elkaar zette en als loep gebruikte. Van de vele biologische ontdekkingen nam hij in 1679 de menselijke zaadcellen ‘onder de loep’.

02 Effectenbeurs

Het ontstaan van de effectenbeurs (1602) is niet toe te schrijven aan één persoon, maar aan de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC). De handel in leningen en constructies in termijncontracten is van alle tijden. In de elfde eeuw is (typisch Nederlands) gedacht ‘kan dit niet handiger?’ En naar aanleiding van die vraag opende in 1602 het eerste beursgebouw in Amsterdam voor de handel in VOC aandelen.

03 Onderzeeboot

Cornelius Drebbel ontwikkelde het eerste vaartuig dat onder water kon voortbewegen. Hij staat bekent als technicus en uitvinder en bouwde allerlei innovaties als fonteinen, de eerste microscoop met twee convexe lenzen (anders dan die van Antoni van Leeuwenhoek) en de onderzeeboot. In het model van 1620 voeren twaalf mannen drie uur onder het wateroppervlak van de Theems, van de Tower in London naar Greenwich.

04 Brandslang

De oprolbare brandslang, zoals wij hem nu kennen stamt uit 1673. Jan van der Heyden, architectonisch landschapsschilder en zijn broer Nicolaas legden naast de oprolbare brandweerslang ook de basis voor een brandweersysteem. Ze verbeterden de brandweerpomp die in alle wijken van Amsterdam kwam te staan en ontwikkelden een aanjager voor het oppompen van het water. Dat Jan van der Heyden de eerste generaalbrandmeester van Nederland werd zal je dan ook niet verbazen.

05 Snellenkaart

Iedereen die in zijn leven zijn ogen heeft laten testen kent de Snellenkaart (1903). Het is namelijk die grote poster met alle letters in verschillende formaten. De uitvinder, Herman Snellen, was zelf oogarts. Alle opbrengsten die afkomstig waren uit de verkoop van deze posters (twee gulden per stuk) kwam ten goede van het Ooglijdersgasthuis waar wij werkte. In 1864 bestelde de Britse militaire gezondheidsdienst alleen al 1.000 kaarten. Kortom een razend succes.

06 Vierwielaandrijving

Trado, vernoemd naar Piet van der Trappen (mede-oprichter van DAF) en Hubertus van Doorne (leidend engineer), was het Nederlandse vierwielaandrijvingssysteem die het mogelijk maakte om (vracht)auto’s om te bouwen naar 4×4 of 6×6.

07 Flitspalen

Kijk, dit is nou zo’n ontwikkeling die nog best even uitgesteld had mogen worden :-). Het was nota bene de Nederlandse Rallyrijder Maus Gatsonides die de eerste flitspaal ontwikkelde. Het eerste model bestond uit twee rubberen slangetjes op de weg. Bij het raken van slangetje 1 start de chronometer en bij het raken van slangetje twee stopt de meter. Op basis van het tijdsverloop werd de snelheid opgemaakt. Het bedrijf van Gatsonides heette Gastometer, waardoor de flitspalen in Engeland ook wel ‘Gatso’ of ‘Gatso Camera’ genoemd worden. ‘To be gatsoed’ betekent dan ook ‘geflitst worden’.

08 Cassettebandje

Het cassettebandje heb ik helemaal grijs gedraaid. Vroeger had ik zo’n mooie geel met zwarte walkman van Sony, waar ik het door Philips ontwikkelde cassettebandje (1962) in kon afspelen. Wanneer ik er nu aan terugdenk was het wel een heel gedoe om dat ene liedje terug te vinden (vooruitspoelen, terugspoelen, bandje omdraaien).

09 Compact Disc (CD)

De eerste CD ter wereld werd op 17 augustus 1982 gefabriceerd. Hierop stond het album van ABBA, bedoelt voor de Japanse markt. De eerste Nederlandse artiest met een CD was Doe Maar met het album 4us (uitspraak virus). Ik moest een beetje lachen om de titel, gezien het moment ik het typ wij allemaal in de ban van het Corona virus zijn en nummer 1 van het album start met ‘je ziet in het krantje dat het allemaal uit de hand loopt. Je leest maar niet verder want je voelt het begin van wanhoop.’ Wil je ook even terug in de tijd? Zoek dan het album even op en luister net als ik even terug naar de heerlijk nuchtere Nederlandse teksten.

10 Bluetooth

Wat een uitkomst is dat zeg! In de auto gebruik ik het nog regelmatig om de telefoon (Spotify) te koppelen aan de radio. Laat dat nu net de oorzaak van het ontstaan zijn geweest. Ericsson zocht in 1994 een goedkope (echt Nederlandse) manier om via een radioverbinding communicatie tot stand te brengen tussen mobiele telefoons en andere apparaten. De Nederlander Jaap Haartsen, destijds in dienst bij Ericsson in Emmen heeft het uiteindelijk voor elkaar gekregen.

Grappig weetje: De naam Bluetooth stamt af van de Vikingenkoning Harald Blauwtand (Harald Blåtand) die het christendom in Scandinavië introduceerde. Het was oorspronkelijk de werknaam van het project, maar bij gebrek aan een betere naam is het ook de definitieve naam geworden.

11 WIFI

Niemand kent Victor Hayes, maar iedereen is bekend met WIFI. Sterker nog, wij kunnen niet zonder! Victor Hayes was verantwoordelijk voor de technologie achter de sinds 1997 bestaande ‘standaard’. Oorspronkelijk werd WIFI uitgesproken als ‘waifi’. De hele wereld spreekt het uit als waifai behalve Nederland, Frankrijk en België. Wij zeggen massaal wiefie.

 

Op zoek naar meer ‘smalltalk’? Om de week schrijf ik een blog met ‘friday facts‘ om de week lekker mee af te sluiten.


Fijn weekend, groetjes Iris.

Onderwerpen
Actieve filters: Wis alle filters
Pageloader
PRIVACY VOORWAARDEN

Jouw persoonsgegevens worden opgenomen in onze beschermde database en worden niet aan derden verstrekt. Je stemt hiermee in dat wij jou van onze aanbiedingen op de hoogte houden. In al onze correspondentie zit een afmeldmogelijkheid